بر اثر تعصب و عدم تساهل « 1 » مذهبى خليفه توطئه‌اى كه برعليه او شد بىنتيجه و عقيم ماند . واثق ممكن بود عمرش طولانى شده و سالهاى زيادترى خلافت كند و در سياحت و اكتشاف اماكن و بلاد طرف شمال كه به آن فوق العاده علاقمند بود « 2 » پيشرفت نمايد ولى در نتيجهء اسراف و زيادروى در عيش و خوشگذرانى صحتش را از دست داده و مزاجش عليل شد . او به مرض استسقا و عطش دائمى مبتلا گرديد و دوائى كه برايش تجويز شد نشانيدن در ميان تنور گرم بوده است و ظاهرا خود او حكم ميداد كه تنور را زياد گرم كنند و بدينطريق واثق مرد و با حكومت كوتاه و افتضاح‌آميز او دورهء ذهبى اسلام خاتمه پيدا نمود . منظره‌اى از شكار ايرانى

--> ( 1 ) - كسانى را كه در عقيده با او مخالف بودند سخت تعقيب نموده و آسيب ميرسانيد . ( مترجم ) ( 2 ) - كتاب طلوع جغرافياى جديد جلد اول صفحهء 414 ( مولف )